تحلیل نقش ماری گول

تحلیل نقش ماری گول
پس از ظهور اسلام و گسترش آن در آسیای مرکزی، گویا فرش تحت تاثیر دین اسلام و فرهنگ عرب قرار گرفته است و بر اساس آن مصور ساختن بودنی های زنده نهی شده بود و زنان ترکمن با توجه باین مساله در خلق آثار خود بر سر دو راهی قرار گرفته و بالاخره برای تصویر کردن شتر که در زندگی و بقاء آنان نقش عمده ای داشته با بهره گیری از اندیشه خود، جای پای شتر را روی فرش با عنوان:
1- کوشک داونی، خلق کرده است، بنابراین اسکلت اصلی نقش ماری گول جای پای شتر است.
2- دومین مساله ای که در این نقش به چشم می خورد شکل پرندگان است. زن بعد از تصویر کردن جای پای شتر دشت بیکران محیط را نظاره کرده و پرندگان آن را درحال پرواز دیده و زیبایی پرندگان را در حال پرواز حس کرده و بعد آنرا روی همان نماد تحت عنوان « اوچ قوششق» به معنی سه پرنده کوچک آذین بندی کرده است.
3- شاخ قوچ در پایین و بالا آذین بندی شده است.
4- ترکمن ها گویا قبل از اسلام گویا خوک نگهداری می کردند و یا این حیوان در زندگی آنان نقش داشته است، زیرا در این نقش در سمت راست و چپ نوک خوک با نام «دونگز برون» آذین بندی شده است.
5- در مرکزیت این شکل ستاره هشت پر دیده می شود که در اصطلاح محلی به آن «صندوق گل» نامیده می شود، صندوق به مناسبت جای دادن اشیا و لوازم شخصی زنان، اهمیت خاصی در زندگی ایل نشینی داشته است، بخصوص اینکه در مواقع کوچ عشایر صندوق و حفظ آن اهمیت پیدا می کرد، زیرا گرانبهاترین و مهمترین وسائل، در داخل صندوق قرار داده می شد، بنابراین صندوق نظر به اهمیت آن در در داخل نقش جای داده شده است.

ماری گل، که بعضی ها آنرا (قوش گل) هم می نامند، معرف و سنبل طایفه یموت است و در نزد طوایف ترکمن، مادر گل ها لقب گرفته، زیرا طوایف ترکمن با تغییرات جزئی در نمادهای آن، شکل حاصل را بنام طایفه خود ثبت کرده اند و بدین ترتیب با مرکزیت قرار دادن این گل و آذین بندی حاشیه های آن بر اساس سلیقه زنان، انواع گل ها بنام طوایف از آن منشعب شده و برای مثال «گل ارساری» بجای سه پرنده از سه گل استفاده کرده و نقش حاصل را به عنوان «گل ساری» در بین طایفه خود رواج داده اند.
 
برای دیدن تصویر اصلی در صفحه جدید کلیک کنید.


نقش ماری گل
1- کل شکل جای پای شتر
2- پرندگان در چهار گوشه
3- شاخ قوچ در پایین و بالا
4- نوک خوک در راست و چپ
5- ستاره هشت پر در داخل

منبع:
کتاب زن ترکمن، به کوشش موسی جرجانی


    به اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی
تلگرام فیش بوک اینستاگرام لینکداین تویتر

    برچسب ها


    دیدگاه شما


مهدی مارامایی      

خیلی خوبه که پشت هر کدوم از نقشهای استفاده شده در فرشها و روسری ها و ... این همه حکمت وجود داره . جالبه !!!




ثبت دیدگاه


پشتیبانی